woensdag 12 september 2012

Kansrekening

Een van de leukste kansrekeningsproblemen die ik ooit heb gezien is dit.

De winnaar van een quiz (denk Berend Boudewijn, Willem Ruys, Mies Bouwman, misschien zijn er nog veel betere, latere voorbeelden, maar godzijdank heb ik al in geen twintig jaar meer televisie gekeken) mag zijn geluk beproeven en een kluisje proberen te openen.

Negen van de tien zitten op slot, één niet, maar er is geen mogelijkheid om te zien welk kluisje niet op slot zit en naar de grote prijs leidt.  Hij loopt op een van de kluisjes af, gaat met zijn hand naar de knop om het te openen.

 "Wacht!" roept de quizmaster. "Ik help u. Dít kluisje..." (loopt naar een van de kluisjes toe, rukt aan de knop, kluisje gaat niet open) "... zit op slot! Wilt u misschien nog een andere keuze maken?"

"Nou," zegt de man, die op de middelbare school goed zijn kansrekening heeft geleerd en dus bijvoorbeeld ook nooit aan een loterij mee zou doen, "de kans was net 1 op 10, die is nu 1 op 9. Ik zou kunnen wisselen, maar het zou niets uitmaken. Ik hou het gewoon op dit kluisje."

Maar het maakt wél uit. Wisselen verhoogt zijn kans. Er zijn verschillende manieren om dat aan te tonen, maar de kortste is de intuïtieve: stel dat de quizmaster van nóg een paar kluisjes de status verraadde. Sterker nog, hij wijst maar liefst acht kluisjes aan die dicht zijn! U koos kluisje 1, quizmaster wijst erop dat kluisjes 2 t/m 6 en 8 t/m 10 dicht zijn. Blijft u bij kluisje 1 of kiest u bij nader inzien kluisje 7? Ja, dat doet u, en terecht.

Even laten bezinken dit prachtige probleem.

Nu de verkiezingen. De uitgangspeiling geeft aan dat de PvdA 40 zetels haalt, de VVD 41. Ik heb PvdA gestemd. Maar mij is niets gevraagd. Geen uitgangspeiler gezien bij het Koffiehuis van de Hollandse Lloyd waar ik mijn stem uitbracht. Dat betekent, volgens mij, dat de PvdA 41 zetels haalt en de VVD 40. We zullen het zo zien!

5 opmerkingen:

OZ zei
Deze reactie is verwijderd door de auteur.
OZ zei
Deze reactie is verwijderd door de auteur.
OZ zei

Wouter, nu Ben dood is wend ik me tot jou met een vraag. Ik wil Tolstoy herlezen maar weet niet in welke taal noch van welke vertaler. Russisch beheers ik niet.
In mijn "Russische periode" vond ik de Franse vertalingen de mooiste, als ik vertalingen in verschillende talen vergeleek.
Nu lees ik al jaren het liefst Engels.

Kortom: welke taal (Engels of NLs) en welke vertalingen raad je mij aan voor mijn herlezingsproject?

Wouter van den Berg zei

Dag OZ!

Leuk, ik was zelf pas weer aan Oorlog en vrede in het Russisch begonnen, intussen is dat weer ingehaald door andere leesprojecten, maar dat doet er niets aan af dat het misschien wel het beste boek aller tijden is.

Van Franse vertalingen heb ik geen verstand, Engelse vertalingen van Russische literatuur kun je beter mijden omdat ze er veel te veel een voor Engelsen begrijpelijk verhaal van proberen te maken.

Ik denk dat de Nederlandse vertalingen van Yolanda Bloemen en Marja Wiebes (leerlingen van Karel van het Reve) terecht veel geprezen zijn. Zie hier voor hun prijswinnende vertaling van Oorlog en vrede.

Wat Anna Karenina betreft: ik heb eigenlijk niets negatiefs gehoord over de vertaling van Lourens Reedijk.

Leesze,

Wouter

OZ zei

Thanks dude!